İhtiyaç nedeniyle tahliye davası, kiraya verenin kendisi veya belirli yakınlarının konut ya da iş yeri gereksinimi sebebiyle mevcut kira sözleşmesini sonlandırmak amacıyla açtığı bir hukuk davasıdır. Bu dava, Türk Borçlar Kanunu'nun 350. ve 351. maddelerinde düzenlenmiştir.
İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Davasının Şartları
İhtiyaç nedeniyle tahliye davasının açılabilmesi için bazı koşulların mevcut olması gerekmektedir. Öncelikle, kiraya verenin kendisi, eşi, altsoyu (çocukları, torunları), üstsoyu (anne, baba, büyükanne, büyükbaba) veya kanunen bakmakla yükümlü olduğu diğer kişilerin kiralanan taşınmaza konut veya iş yeri olarak ihtiyaç duyması gerekir. Bu ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olması şarttır; yani geçici veya yapay bir gereksinim tahliye sebebi olarak kabul edilmez. Ayrıca, kira sözleşmesinin belirli veya belirsiz süreli olmasına göre dava açma sürelerine riayet edilmelidir.
Dava Açma Süreleri ve Usul
Belirli süreli kira sözleşmelerinde, sözleşme süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde ihtiyaç nedeniyle tahliye davası açılmalıdır. Bu durumda, kiracıya önceden bir bildirimde bulunma zorunluluğu yoktur. Belirsiz süreli kira sözleşmelerinde ise, fesih dönemine ve fesih bildirimi için öngörülen sürelere uyularak, fesih döneminin bitiminden itibaren bir ay içinde dava açılması gerekmektedir. Bu süreçte, kiracıya en az üç ay önceden yazılı bildirimde bulunulması zorunludur. Yeni malik, taşınmazı edindiği tarihten itibaren bir ay içinde kiracıya yazılı bildirim yaparak, altı ay sonra tahliye davası açma hakkına sahiptir.
Yeniden Kiralama Yasağı ve Tazminat
İhtiyaç nedeniyle tahliye davası sonucunda kiracının tahliyesi sağlandıktan sonra, kiraya verenin bazı yükümlülükleri bulunmaktadır. Bu hak ve yükümlülüklerin dikkatle ele alınması gerekir, bu nedenle bu tip davaların alanında uzman bir kira avukatı yardımıyla yürütülmesi tavsiye edilmektedir. Türk Borçlar Kanunu'nun 355. maddesine göre, kiraya veren, tahliye edilen taşınmazı haklı bir sebep olmadıkça üç yıl boyunca eski kiracısından başka birine kiralayamaz. Eğer bu yasağa aykırı davranılırsa, eski kiracı, son bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat talep edebilir. Bu düzenleme, kiraya verenin gerçek bir ihtiyaç olmaksızın kiracıyı tahliye etmesini engellemeyi amaçlamaktadır.
Sonuç olarak, ihtiyaç nedeniyle tahliye davası, kiraya verenin veya belirli yakınlarının konut veya iş yeri gereksinimi doğrultusunda kira sözleşmesini sonlandırmak için başvurabileceği bir hukuki yoldur. Bu davanın açılabilmesi için yasal şartların ve sürelerin titizlikle takip edilmesi önem arz etmektedir.
Kaynak: https://www.delilavukatlik.com/post/ihtiyac-nedeniyle-tahliye-davasi